Nghĩa gốc của chữ "详" là nói một cách đầy đủ, tỉ mỉ, cặn kẽ . Khi bạn "nói" (讠) một điều gì đó, việc thêm phần "羊" (yáng) ở đây không mang nghĩa đen là con dê, mà gợi ý về sự hài hòa, trọn vẹn – như đàn dê đầy đàn. Từ đó, "详" mang nghĩa: trình bày chi tiết, tường tận, không bỏ sót.

 

CHUYÊN ĐỀ TỪ VỰNG HSK6: 详 (XIÁNG) – CHI TIẾT, TƯỜNG TẬN, RÕ RÀNG

 

1. THÔNG TIN CƠ BẢN

Yếu tố	Nội dung
Từ vựng	详
Pinyin	xiáng
Cấp độ HSK	HSK6 (xuất hiện trong các từ ghép quan trọng)
Bộ thủ	讠 (ngôn – nói)
Số nét	8 nét
Hán Việt	Tường
Loại từ	Tính từ / Động từ

Chữ 详 là một chữ Hán thuộc nhóm Hình thanh (形声字). Về cấu tạo:

• Bộ hình 讠 (ngôn – lời nói): Bên trái, biểu thị ý nghĩa liên quan đến ngôn ngữ, lời nói, sự trình bày.

• Phần thanh 羊 (yáng – con dê): Bên phải, gợi âm đọc "xiáng".

Nghĩa gốc của chữ "详" là nói một cách đầy đủ, tỉ mỉ, cặn kẽ . Khi bạn "nói" (讠) một điều gì đó, việc thêm phần "羊" (yáng) ở đây không mang nghĩa đen là con dê, mà gợi ý về sự hài hòa, trọn vẹn – như đàn dê đầy đàn. Từ đó, "详" mang nghĩa: trình bày chi tiết, tường tận, không bỏ sót.

---

2. BA NHÓM NGHĨA CHÍNH CỦA "详"

Chữ "详" xoay quanh ý tưởng sự đầy đủ, rõ ràng, không sơ suất:

STT	Nhóm nghĩa	Giải thích	Ví dụ
1	Chi tiết, tỉ mỉ, cặn kẽ	Nội dung được trình bày đầy đủ các khía cạnh, không lược bỏ	详细 (chi tiết), 详尽 (tường tận)
2	Nói rõ, kể tường tận	Hành động trình bày, giải thích một cách đầy đủ	详谈 (nói chuyện chi tiết), 未详 (chưa rõ)
3	Biết rõ, biết tường tận	Sự hiểu biết đầy đủ về một vấn đề	内容不详 (nội dung không rõ), 生平不详 (không rõ lai lịch)

Ngoài ra, "详" còn có nghĩa là "điềm lành" (通"祥") trong văn viết cổ, nhưng nghĩa này ít gặp.

---

3. TỔNG HỢP TỪ VỰNG HSK6 CÓ CHỨA "详"

Dưới đây là danh sách các từ ghép và cụm từ cấp độ HSK6 có chứa chữ "详" .

Từ vựng	Pinyin	Loại từ	Ý nghĩa	Mức độ quan trọng
详细	xiángxì	Tính từ	Chi tiết, tỉ mỉ, cụ thể	Rất phổ biến (HSK4-5)
详尽	xiángjìn	Tính từ	Đầy đủ và chi tiết, cặn kẽ	HSK6 – trang trọng
详谈	xiángtán	Động từ	Nói chuyện chi tiết, bàn bạc kỹ	HSK6
详情	xiángqíng	Danh từ	Tình hình chi tiết, chi tiết sự việc	HSK6
详实	xiángshí	Tính từ	Chi tiết và chính xác (tin tức, tư liệu)	HSK6
周详	zhōuxiáng	Tính từ	Chu đáo, tỉ mỉ, kỹ lưỡng (kế hoạch, sắp xếp)	HSK6
内详	nèixiáng	Danh từ	(Viết trên phong bì) Chi tiết bên trong	HSK6
未详	wèixiáng	Tính từ	Chưa rõ, chưa biết chi tiết	HSK6

---

4. PHÂN TÍCH CHI TIẾT TỪNG NGHĨA & VÍ DỤ

4.1. 详细 (xiángxì) – Chi tiết

Đây là từ phổ biến nhất, thường xuyên xuất hiện trong giao tiếp hàng ngày và văn viết. Từ này được hình thành từ "详" (chi tiết) + "细" (nhỏ, tỉ mỉ), nhấn mạnh sự cặn kẽ đến từng chi tiết nhỏ.

Ví dụ 1: 请你把事情的经过详细地告诉我。

Pinyin: Qǐng nǐ bǎ shìqing de jīngguò xiángxì de gàosu wǒ.

Dịch: Xin bạn hãy chi tiết kể lại diễn biến sự việc cho tôi.

Ví dụ 2: 这份报告写得非常详细，涵盖了所有重要的数据。

Pinyin: Zhè fèn bàogào xiě de fēicháng xiángxì, hángài le suǒyǒu zhòngyào de shùjù.

Dịch: Bản báo cáo này được viết rất chi tiết, bao gồm tất cả dữ liệu quan trọng.

4.2. 详尽 (xiángjìn) – Tường tận, đầy đủ

"详尽" mang sắc thái trang trọng hơn "详细", nhấn mạnh sự đầy đủ, không thiếu sót. Thường dùng cho báo cáo, kế hoạch, tài liệu chính thức.

Ví dụ: 这份研究报告资料详尽，具有很高的参考价值。

Pinyin: Zhè fèn yánjiū bàogào zīliào xiángjìn, jùyǒu hěn gāo de cānkǎo jiàzhí.

Dịch: Tư liệu trong báo cáo nghiên cứu này rất đầy đủ và chi tiết, có giá trị tham khảo cao.

4.3. 详谈 (xiángtán) – Nói chuyện chi tiết

"详谈" dùng khi muốn bàn bạc kỹ lưỡng về một vấn đề nào đó.

Ví dụ: 这个问题比较复杂，我们找个时间再详谈吧。

Pinyin: Zhège wèntí bǐjiào fùzá, wǒmen zhǎo ge shíjiān zài xiángtán ba.

Dịch: Vấn đề này khá phức tạp, chúng ta tìm thời gian nói chuyện chi tiết sau nhé.

4.4. 详情 (xiángqíng) – Tình hình chi tiết

"详情" chỉ nội dung cụ thể, chi tiết của một sự việc.

Ví dụ: 关于事故的详情，警方还在调查中。

Pinyin: Guānyú shìgù de xiángqíng, jǐngfāng hái zài diàochá zhōng.

Dịch: Về tình hình chi tiết của vụ tai nạn, cảnh sát vẫn đang điều tra.

4.5. 详实 (xiángshí) – Chi tiết và chính xác

"详实" kết hợp "详" (chi tiết) và "实" (thực tế, chân thật), dùng để khen ngợi tài liệu hoặc thông tin vừa chi tiết vừa chính xác.

Ví dụ: 这篇新闻报道内容详实，可信度很高。

Pinyin: Zhè piān xīnwén bàodào nèiróng xiángshí, kěxìndù hěn gāo.

Dịch: Bài báo này có nội dung chi tiết và chính xác, độ tin cậy cao.

4.6. 周详 (zhōuxiáng) – Chu đáo, kỹ lưỡng

"周详" thường dùng để khen sự chuẩn bị, sắp xếp hoặc kế hoạch được tính toán kỹ lưỡng, chu toàn.

Ví dụ: 他已经制定了一个周详的计划，确保活动顺利进行。

Pinyin: Tā yǐjīng zhìdìng le yī ge zhōuxiáng de jìhuà, quèbǎo huódòng shùnlì jìnxíng.

Dịch: Anh ấy đã lên một kế hoạch rất kỹ lưỡng và chu đáo để đảm bảo sự kiện diễn ra suôn sẻ.

4.7. 内详 (nèixiáng) – Chi tiết bên trong

"内详" thường được viết trên phong bì thư hoặc ở cuối tin nhắn, có nghĩa là "chi tiết để bên trong" – ngụ ý người nhận hãy mở ra xem.

4.8. 未详 (wèixiáng) – Chưa rõ

Ví dụ: 该艺术家的生卒年代未详。

Pinyin: Gāi yìshùjiā de shēngzú niándài wèixiáng.

Dịch: Năm sinh năm mất của nghệ sĩ này chưa rõ.

---

4.9. 安详 (ānxiáng) – Điềm tĩnh, thanh thản (DÁNG VẺ, THẦN THÁI)

Đây là một từ vựng HSK6 rất quan trọng. Mặc dù "安详" có chứa chữ "详", nhưng nghĩa của nó khác xa so với "chi tiết". "安详" dùng để miêu tả dáng vẻ bên ngoài hoặc trạng thái nội tâm của một người: điềm tĩnh, thanh thản, nhẹ nhàng, không lo lắng hay hấp tấp.

Từ vựng	Pinyin	Loại từ	Ý nghĩa	Ghi chú
安详	ānxiáng	Tính từ	Điềm tĩnh, thanh thản (dáng điệu, nét mặt)	Miêu tả con người hoặc cái chết

 Lưu ý phân biệt đặc biệt

• 安详 (ānxiáng) – Điềm tĩnh, thanh thản: Có bộ 讠 (ngôn) và 羊 (dê).

• 安祥 (ānxiáng) – KHÔNG CÓ TỪ NÀY trong tiếng Trung hiện đại chuẩn! Rất nhiều người học (và cả người bản xứ) thường viết sai "安详" thành "安祥" vì nghĩ rằng "祥" (điềm lành) sẽ đúng hơn. Hãy nhớ: Chỉ có 安详 mới là đúng chính tả.

Ví dụ 1 (Miêu tả dáng vẻ một người): 那位老人脸上挂着安详的微笑，静静地坐在湖边。

Pinyin: Nà wèi lǎorén liǎn shàng guà zhe ānxiáng de wēixiào, jìngjìng de zuò zài hú biān.

Dịch: Khuôn mặt của cụ già đó nở nụ cười thanh thản, lặng lẽ ngồi bên hồ.

Ví dụ 2 (Miêu tả cái chết): 祖母是在睡梦中安详去世的，没有经历任何痛苦。

Pinyin: Zǔmǔ shì zài shuìmèng zhōng ānxiáng qùshì de, méiyǒu jīnglì rènhé tòngkǔ.

Dịch: Bà tôi đã qua đời một cách thanh thản trong giấc ngủ, không phải trải qua bất kỳ nỗi đau nào.

---

Cách nhớ riêng cho "安详"

Phương pháp Chiết tự kết hợp

安详 = 安 (yên ổn) + 详 (chi tiết)

Hình ảnh liên tưởng:

"Khi tâm trí bạn yên ổn (安), mọi suy nghĩ phức tạp đều đã được sắp xếp chi tiết (详) trong đầu. Bạn không còn lo lắng, không còn vội vã. Mọi thứ trở nên điềm tĩnh, thanh thản. Chính vì thế, 安详 là trạng thái bình yên đến từ bên trong."

Mẹo tránh viết sai chính tả:

• Hãy nhìn vào bộ thủ của 详: 讠 (lời nói). Một người điềm tĩnh (安详) thì lời nói (讠) và hành động đều chậm rãi, nhẹ nhàng.

• Tuyệt đối không viết thành 安祥.

Khía cạnh	Nội dung bổ sung
Từ vựng mới	安详 (ānxiáng) – Điềm tĩnh, thanh thản
Cách dùng	Miêu tả nét mặt, dáng điệu, hoặc cái chết
Phân biệt quan trọng	Chỉ có 安详 là đúng, không có 安祥
Cách nhớ	Tâm trí yên 安 lặng và mọi thứ được sắp xếp chi tiết 详
Trái nghĩa	急躁 (jízào – nóng nảy), 慌张 (huāngzhāng – cuống quýt)

 

5. PHÂN TÍCH CÁCH NHỚ "详"

5.1. Phương pháp Chiết tự – Hình ảnh "lời nói chi tiết"

Đây là cách ghi nhớ trực quan nhất:

详 = 讠 (lời nói) + 羊 (con dê)

Hình ảnh liên tưởng:

"Hãy tưởng tượng bạn là một người chăn dê. Mỗi buổi chiều, bạn phải kể lại (讠) một cách chi tiết có bao nhiêu con dê (羊) đã về chuồng. Bạn không thể bỏ sót con nào. Chính vì thế, 详 là sự kể lể, trình bày một cách đầy đủ, không thiếu một chi tiết nào."

Mẹo nhớ nhanh:

Hình ảnh gốc	Liên tưởng	Nghĩa
讠 (lời nói)	Nói, trình bày	Gắn với giao tiếp
羊 (con dê)	"Con dê" → "Đầy đủ" (đàn dê đông đúc)	Nói đầy đủ, chi tiết

5.2. Phương pháp Liên kết từ (Word Family – "Tường" trong Hán Việt)

"详" có Hán Việt là "Tường" – xuất hiện trong nhiều từ Hán Việt quen thuộc:

Từ Hán Việt	Tiếng Trung	Ý nghĩa
Tường tận	详尽	Đầy đủ, cặn kẽ
Chi tiết tường minh	详细说明	Giải thích chi tiết, rõ ràng
Nội dung tường tây	内容详实	Nội dung chi tiết chính xác
Quá trình tường thuật	详述	Trình bày chi tiết

5.3. Phân biệt "详" (xiáng) và "祥" (xiáng)

Đây là cặp chữ cùng âm (cả hai đều đọc là "xiáng") và cùng bộ thanh 羊, nhưng khác bộ hình và nghĩa hoàn toàn:

Chữ	Pinyin	Bộ thủ	Ý nghĩa	Ví dụ
详	xiáng	讠 (lời nói)	Chi tiết, cặn kẽ	详细 (chi tiết)
祥	xiáng	礻 (lễ thần)	Điềm lành, may mắn	吉祥 (cát tường)

Mẹo phân biệt:

• 详 có bộ 讠 (lời nói) → nói chi tiết (tường tận).

• 祥 có bộ 礻 (lễ thần, phước lành) → điềm lành (cát tường).

5.4. Phân biệt "详细" (xiángxì) và "仔细" (zǐxì)

Cả hai đều liên quan đến sự cẩn thận, tỉ mỉ, nhưng sắc thái khác nhau:

Từ vựng	Pinyin	Ý nghĩa	Sắc thái	Ví dụ
详细	xiángxì	Chi tiết, cụ thể	Dùng cho nội dung, câu chuyện, báo cáo	详细说明 (giải thích chi tiết)
仔细	zǐxì	Cẩn thận, kỹ lưỡng	Dùng cho hành động kiểm tra, quan sát	仔细检查 (kiểm tra cẩn thận)

Mẹo: Hãy 详细 (kể chi tiết) sau khi 仔细 (quan sát cẩn thận).

---

6. VÍ DỤ CÂU HSK6 TỔNG HỢP

Ví dụ 1: 详细 (Chi tiết) – Trọng tâm HSK

Câu: 合同里的条款写得很详细，双方签字前要仔细阅读。

Pinyin: Hétong lǐ de tiáokuǎn xiě de hěn xiángxì, shuāngfāng qiānzì qián yào zǐxì yuèdú.

Dịch: Các điều khoản trong hợp đồng được viết rất chi tiết, hai bên cần đọc kỹ trước khi ký.

Ví dụ 2: 详尽 (Tường tận)

Câu: 这份调查数据详尽、可靠，为我们的研究提供了有力支持。

Pinyin: Zhè fèn diàochá shùjù xiángjìn, kěkào, wèi wǒmen de yánjiū tígōng le yǒulì zhīchí.

Dịch: Số liệu điều tra này đầy đủ và chi tiết, đáng tin cậy, cung cấp sự hỗ trợ mạnh mẽ cho nghiên cứu của chúng tôi.

Ví dụ 3: 详谈 (Bàn bạc kỹ)

Câu: 这个项目的合作细节，我们明天再详谈。

Pinyin: Zhège xiàngmù de hézuò xìjié, wǒmen míngtiān zài xiángtán.

Dịch: Chi tiết hợp tác của dự án này, mai chúng ta bàn bạc kỹ sau.

Ví dụ 4: 详实 (Chi tiết và chính xác)

Câu: 记者通过深入调查，写出了一篇内容详实的报道。

Pinyin: Jìzhě tōngguò shēnrù diàochá, xiě chū le yī piān nèiróng xiángshí de bàodào.

Dịch: Phóng viên sau khi điều tra sâu sắc đã viết được một bài báo có nội dung chi tiết và chính xác.

Ví dụ 5: 周详 (Chu đáo, kỹ lưỡng)

Câu: 经过周详的考虑，他决定接受这份工作。

Pinyin: Jīngguò zhōuxiáng de kǎolǜ, tā juédìng jiēshòu zhè fèn gōngzuò.

Dịch: Sau khi cân nhắc kỹ lưỡng, anh ấy quyết định nhận công việc này.

---

7. BÀI TẬP VẬN DỤNG

Bài 1: Chọn từ thích hợp (详 / 祥)

1. 请你把事情的经过___细地告诉我。

2. 祝你新年吉___如意。

3. 这份报告内容___实，值得参考。

4. 家门口的树上有一只___鸟，妈妈说这是好兆头。

Bài 2: Phân biệt "详细" (xiángxì) và "仔细" (zǐxì)

Điền từ thích hợp vào chỗ trống:

1. 他___记录了实验的每一个步骤。

2. 你做事要___一点，不要总是粗心大意。

3. 合同条款写得很___，请你看完之后再签字。

Bài 3: Dịch câu sau sang tiếng Trung

"Vì thời gian có hạn, chúng tôi không thể bàn bạc chi tiết về vấn đề này ngay bây giờ."

---

ĐÁP ÁN

Bài 1:

1. 详 (详细)

2. 祥 (吉祥 – cát tường)

3. 详 (详实)

4. 祥 (祥鸟 – chim lành, điềm tốt)

Bài 2:

1. 详细 (ghi chép chi tiết các bước)

2. 仔细 (cẩn thận khi làm việc)

3. 详细 (điều khoản hợp đồng viết chi tiết)

Bài 3:

由于时间有限，我们现在无法详谈这个问题。

(Yóuyú shíjiān yǒuxiàn, wǒmen xiànzài wúfǎ xiángtán zhège wèntí.)

---

8. TÓM TẮT NHANH

Khía cạnh	Nội dung
Từ vựng	详 (Xiáng)
Nghĩa chính	1. Chi tiết, tỉ mỉ, cặn kẽ 2. Nói rõ, kể tường tận 3. Biết rõ, biết chi tiết
Cấu tạo	讠 (lời nói) + 羊 (con dê)
Cách nhớ	Nói (讠) như đếm dê (羊) – không bỏ sót con nào → chi tiết, đầy đủ
Từ ghép HSK6 chính	详细 (chi tiết), 详尽 (tường tận), 详谈 (nói chuyện chi tiết), 详情 (tình hình chi tiết), 详实 (chi tiết chính xác), 周详 (chu đáo)
Phân biệt	详 (chi tiết) – 祥 (điềm lành) – cùng âm nhưng khác bộ
So sánh	详细 (nội dung chi tiết) vs 仔细 (hành động cẩn thận)

---

9. LƯU Ý ĐẶC BIỆT CHO HSK6

Trong các bài thi HSK6, chữ "详" thường xuất hiện trong:

1. Phần đọc hiểu (văn bản học thuật, báo cáo): "详细", "详尽", "详实" là những từ rất phổ biến khi miêu tả tài liệu, dữ liệu hoặc kết quả nghiên cứu.

2. Phần viết (tóm tắt câu chuyện dài): Khi viết tóm tắt, bạn cần trình bày nội dung một cách "详尽" – đủ ý nhưng súc tích .

3. Phần nghe (đàm phán, công việc): "详谈" xuất hiện trong các đoạn hội thoại về họp hành, bàn bạc công việc.

Mẹo làm bài: Khi gặp "详细" trong câu hỏi đọc hiểu, hãy tìm trong đoạn văn những thông tin được liệt kê cụ thể, có số liệu, hoặc được giải thích nhiều khía cạnh.

Hy vọng bài phân tích này giúp bạn nắm vững chữ “详” – từ những báo cáo chi tiết đến những câu chuyện kể cặn kẽ, một chữ không thể thiếu khi bạn muốn diễn đạt sự đầy đủ và chính xác trong tiếng Trung trình độ cao!